Τετάρτη 6 Δεκεμβρίου 2017


Mein Kampf

 
“Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών Καθολικώς Διαμαρτυρομένων” λέγαμε σκωπτικά επί επταετίας, παραφράζοντας το γνωστό σύνθημα της χούντας. Να που στις ημέρες μας, επιτέλους, προσπαθούν μερικοί να εφαρμόσουν αυτή τη ρήση και στην πράξη, μετατρέποντας το κέντρο της Αθήνας σε πλατεία Ταχρήρ.
 
Μια από τις πιο ιερές αγελάδες τώρα πια είναι και το δικαίωμα της διαδήλωσης, που έχει περάσει σαν ταυτόσημο με την έννοια της δημοκρατίας. Κι όμως...
 
Τί είναι βασικά μια διαδήλωση; Από λεξικογραφικής πλευράς, θα μπορούσε να ορισθεί σαν μία συγκέντρωση κάποιων ανθρώπων σε δημόσιο χώρο με σκοπό να προβάλουν ή να υποστηρίξουν μιά συγκεκριμένη θέση, ή να διαμαρτυρηθούν ενάντια σε μιά θέση - συνήθως πολιτικής φύσεως αλλά όχι απαραίτητα. Ως εδώ πάμε καλά και είμαστε μέσα στα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα έκφρασης και συνάθροισης.
 
Στο δίκαιο, όμως, όπως εξάλλου και στη ζωή, οι έννοιες είναι καθορισμένες, δηλαδή, έχουν όρια. Έννοιες με απεριόριστο περιεχόμενο δεν θα είχαν καμιά χρησιμότητα. Ακόμη και το δικαίωμα προς τη ζωή κάπου σταματάει. Όσο είμαστε εντός των ορίων δεν υπάρχει πρόβλημα, αλλά κάθε φορά που τα ξεπερνάμε η κατάσταση περιπλέκεται.
 
Στην περίπτωση των διαδηλώσεων, δεν σκέπτομαι τόσο πολύ το ξεπέρασμα των ορίων με τη μορφή της κατάχρησης δικαιώματος, που μπορεί να διαπιστωθεί και δικαστικά, αλλά κάποια πιό υπαρξιακά όρια, που έχουν σχέση με την πραγματική φύση της δημοκρατίας, του διαλόγου και, σε τελευταία ανάλυση, του γενικού καλού.
 
Η μέθοδος της προβολής μιάς θέσης ή αντίθεσης με μέσο τη διαδήλωση μοιάζει αρκετά με την επικοινωνία ή επαφή που γίνεται σε μιά δισκοτέκ: Λόγω του συνωστισμού και της εκκωφαντικής μουσικής, δεν είναι δυνατή καμία απολύτως συνομιλία, πόσο μάλλον ουσιαστική ανταλλαγή ιδεών και γνωριμία των ερχομένων σε επαφή. Τα μόνα εργαλεία επικοινωνίας είναι ο τρόπος που χορεύεις, ο τρόπος που κουνιέσαι, τα καπέλα και τα φουλάρια που φοράς, το πολύ-πολύ και η τσαχπινιά που έχεις στο μάτι σου ή τα νοήματα που κάνεις. Το ίδιο γίνεται και σε μιά διαδήλωση. Δεν γίνεται διάλογος, το επιχείρημα αντικαθίσταται με το σλόγκαν, οι θέσεις ή οι αντιθέσεις προβάλλονται (στην καλύτερη περίπτωση) με πανώ, τραγούδια, χορευτικά ή θεατρικά νούμερα, παντομίμες ή μεταμφιέσεις και αν υπάρχει κάποιος ομιλητής αυτός απλά μονολογεί, επαναλαμβάνοντας τα αναμασήματα της παράταξής του.
 
Θα μπορούσαμε ακόμη να πούμε, ότι η διαδήλωση, τουλάχιστον στην αθώα της μορφή, θυμίζει και τη διαφήμιση, όπου προβάλλεται κάποια πρόταση με τρόπο εντυπωσιακό μεν αλλά χωρίς αντίλογο: Η απλή επανάληψη του ονόματος ενός προϊόντος θεωρείται ότι φέρνει αποτέλεσμα, σύμφωνα με τους κανόνες της ψυχολογίας, γι’ αυτό και τα συνθήματα των διαδηλώσεων, ενώ το νόημά τους είναι συνήθως από ασαφές έως ανύπαρκτο, η διαρκής ρυθμική επανάληψή τους από τους διαδηλωτές, που γίνεται με μαέστρο τον κομματάρχη ή τον εργατοπατέρα, προσδοκάται ότι θα φέρει το ποθητό αποτέλεσμα, εκεί που η πειθώ αδυνατεί να το επιτύχει.
 
Και πάλι, δεν είναι τόσο η έλλειψη αντιλόγου που με προβληματίζει, όσο η λογική της επιβολής, που ακολουθούν. Διότι οι διαδηλωτές αυτοί, που υποτίθεται ότι εκφράζουν κάποια σούπερ-δημοκρατική ιδέα, όχι μόνον δεν προσπαθούν να μας πείσουν με τον λόγο, αλλά ούτε καν αρκούνται στο να την προβάλλουν με τη λογική της διαφήμισης, προσπαθώντας να τραβήξουν την προσοχή μας και να μας προβληματίσουν. Απλά, προσπαθούν με το ζόρι να επιβάλουν την άποψή τους, με φωνασκίες, φοβέρες, κλεισίματα δρόμων, αποκλεισμούς συγκοινωνιών, προσβολές, εκβιασμούς, αυτοδικίες ή επιθέσεις, όπως, για παράδειγμα, η παρεμπόδιση μεταφοράς πυρηνικών αποβλήτων από οπαδούς της Green Peace στη Γερμανία, προς το τέλος Νοεμβρίου 2011.
 
Τελικά, όλοι κόπτονται για το μεγάλο πλεόνασμα της δημοκρατικότητάς τους, αλλά οι πράξεις τους αποκαλύπτουν αυταρχισμό, ταλιμπανισμό, παντελή απόρριψη του διαλόγου, οι δε “λαϊκοί” αγώνες τους μάλλον στην κατηγορία του “Mein Kampf” ανήκουν, όπως έχω γράψει και αλλού.
 
Αν τουλάχιστον οι διαδηλωτές εκπροσωπούσαν το σύνολο του λαού ή μιά σημαντική πλειοψηφεία, τότε ίσως μιλούσαμε για “φωνή λαού – οργή Θεού”. Ειδικά στην Ελλάδα, όμως, έχουμε μιά μικρή αλλά θορυβώδη μερίδα, συνήθως αριστερών πεποιθήσεων, για τους οποίους οι “λαϊκές κινητοποιήσεις” και το πεζοδρόμιο είναι lifestyle, χαβαλές και πανηγυράκι, με τα ταμπατούρλα του και τα όλα του.
 
Οι περισσότεροι άνθρωποι, ακόμη και αν έχουν δίκαια παράπονα ή αιτήματα, δύσκολα αποφασίζουν να κατέβουν στους δρόμους και να κραυγάζουν ρυθμικά, με τρόπο που θυμίζει γάβγισμα. Η πλειοψηφία σίγουρα είναι δυσαρεστημένη με τους πολιτικούς και τα μέτρα τους, όμως είναι ακόμη πιό αγανακτισμένη με αυτούς, που κλείνουν κάθε μέρα το μετρό, το ηλεκτρικό και όλα τα απαραίτητα για τη ζωή μας, μόνο και μόνο για να περάσει το δικό τους. Στο κάτω-κάτω, ας πάνε να βρουν ποιοί τους φταίνε και ας τα βάλουν μαζί τους, τί τους φταίει ο αθώος κοσμάκης;
 
Πόσο στοιχίζει τελικά αυτό το πανηγύρι; Εδώ θ’ αναφερθώ σε ένα άρθρο του Αθανάσιου Χ. Παπανδρόπουλου, που δημοσιεύτηκε στο τεύχος της 7ης Νοεμβρίου 2011 της Athens Review of Books, και έχει τίτλο «Η μεγάλη ληστεία», χωρίς άλλο σχόλιο:
 
Ωστόσο, ειδικά στην χώρα μας, υπάρχει μία άλλη, και πραγματική, διάσταση «επαχθούς χρέους» την οποίαν ουδείς τολμά να αναφέρει και, ακόμη περισσότερο, να αναδείξει. Γι' αυτό, στο παρόν κείμενο θα προσπαθήσουμε να δώσουμε μία μερική διάσταση αυτού του «επαχθούς χρέους» προβάλλοντας στοιχεία που με πολύ κόπο αναζητήσαμε και καταγράψαμε.
 
Επισημαίνουμε, έτσι, ότι από το 1979 έως και το 2010 έγιναν στην Ελλάδα 5.280 γενικές και κλαδικές απεργίες, σε ποσοστό 96% του δημοσίου τομέα, με αποτέλεσμα να χαθούν 1.385 ημέρες εργασίας. Σε σημερινά ευρώ, το κόστος αυτών των εργάσιμων ημερών, που είναι 45 τον χρόνο, αντιστοιχεί σε 135 δισ. ευρώ, ήτοι στο 39% του συνολικού δημοσίου χρέους της χώρας ή στο 55% των χρεών των ασφαλιστικών ταμείων.
 
Οι περισσότερες από τις προαναφερθείσες απεργίες - ο αριθμός των οποίων είναι τριπλάσιος του αντιστοίχου κοινοτικού μέσου όρου πριν τη μεγάλη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ενώσεως (ΕΕ) - είχαν εκβιαστικό χαρακτήρα και κατέληξαν στην απόσπαση απίθανων προνομίων. Τα τελευταία - όπως, για παράδειγμα, τα δωρεάν ταξίδια με την Ολυμπιακή Αεροπορία όλων των μελών των οικογενειών των εργαζομένων (;) στην εταιρεία, στην πρώτη θέση - επιβάρυναν, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, το κόστος παραγωγής της ελληνικής οικονομίας κατά 4% του ΑΕΠ περίπου. Έτσι, σωρευτικά τα τριάντα τελευταία χρόνια η ελληνική οικονομία επιβαρύνθηκε με άλλα 140 δισ. ευρώ, χάνοντας ταυτοχρόνως και σημαντικό μέρος από την ανταγωνιστικότητά της. Στην απώλεια αυτή θα πρέπει να προστεθεί και η κατά 2% σωρευτική επιβάρυνση του ΑΕΠ από τα κλειστά επαγγέλματα, η οποία επίσης υπολογίζεται σε άλλα 120 δισ. ευρώ.
...
Την περίοδο 1990-2009 καταγράψαμε επίσης για την Αθήνα 180 δήθεν φοιτητικές διαδηλώσεις, οι οποίες κατέληξαν σε καταστροφές δημόσιας και ιδιωτικής περιουσίας και σε λεηλασίες πανεπιστημιακών ιδρυμάτων ανυπολογίστου αξίας. Την εικοσαετία αυτή, οι καταστροφές που προκλήθηκαν μόνον στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο υπολογίζονται στα 30 εκατ. ευρώ σωρευτικά, συμπεριλαμβανομένων και των κλοπών επιστημονικού υλικού. Από κοινωνικής δε πλευράς, οι βάρβαρες αυτές εκδηλώσεις οδήγησαν σε απώλειες δεκάδων χιλιάδων θέσεων εργασίας στο κέντρο της Αθήνας και στο κλείσιμο περίπου 10.000 εμπορικών και άλλων επιχειρήσεων.
 
Μα τί ζητάνε τέλος πάντων οι διαδηλωσιομανείς; Μήπως ζητούν μιά καλύτερη ποιότητα ζωής για το σύνολο του λαού; Μήπως ζητάνε αναπτυξιακές πολιτικές, κατάργηση των μυρίων εμποδίων σε κάθε είδους δραστηριότητα, πάταξη της γραφειοκρατίας, προώθηση της δημιουργικότητας και της πρωτοβουλίας, οικονομικής και μή; Μήπως ζητούν να μην χρειάζεσαι μιά βαλίτσα χαρτιά να ανοίξεις ένα περίπτερο, και δύο βαλίτσες για να το κλείσεις; Μήπως ζητάνε να μην πηγαίνεις στο φαρμακείο με συνταγή γιατρού από το ασφαλιστικό ταμείο και να μην δημιουργείται ανατολικό ζήτημα για το αν η σφραγίδα έπρεπε να είναι στρογγυλή ή τετράγωνη; Μήπως ζητάνε να μην απαιτούνται πλέον πιστοποιήσεις και επικυρώσεις για τα πιό προφανή πράγματα (όπου και στο δικαστήριο δεν απαιτούνται αποδείξεις) και να κάνει η αστυνομία το κύριο έργο της αντί να αναλίσκεται σε επικυρώσεις εγγράφων; Μήπως ζητάνε να μην κόβεται το ρεύμα κάθε τόσο ή να μη σταματάει η συγκοινωνία; Κάθε άλλο, αφού οι ίδιοι κόβουν και το ρεύμα και τη συγκοινωνία και αντιστέκονται λυσσαλαία σε κάθε προσπάθεια εκλογίκευσης των πάσης φύσεως συστημάτων, ώστε αυτά να μας υπηρετούν (αντί να τα υπηρετούμε εμείς). Ποτέ δεν ζήτησαν μέσα από τους “αγώνες” τους τέτοιες βελτιώσεις της οργάνωσης της κοινωνίας μας, ώστε να προάγεται η πρόοδος και η ανάπτυξη.
 
Στην καλύτερη περίπτωση, ζητούν περισσότερα λεφτά, σαν να ήταν το κράτος ο εργοδότης μας ή ο πατέρας μας, που θα κόψει το λαιμό του να τα βρει. Αλλά και τότε, τα λεφτά είναι για τη συντεχνία των εκάστοτε διαμαρτυρομένων, ποτέ για το καθολικό σύνολο, αν και η λέξη “λαός” είναι πιά η μόνιμη πιπίλα τους.
 
Στη χειρότερη περίπτωση, εστιάζουν στις ατέρμονες και στείρες αντιπαραθέσεις του ποιός πολιτικός είπε τί ή πώς το είπε ή πού πήγε και πότε, συνήθως ζητήματα άνευ σημασίας εκτός από τη συμβολική και τη θεωρητική. Και πάλι, το πολιτικό σόου, οι πράσινοι και οι βένετοι – αν και σήμερα έχουν προστεθεί και οι κόκκινοι.
 
Στην ακόμη χειρότερη περίπτωση, ονειρεύονται εκείνοι που οργανώνουν το Mein Kampf αυτό μιά καθεστωτική ανατροπή, πολλοί το είπαν και στα ΜΜΕ, και μάλιστα τα διεθνή, ιδίως οι κόκκινοι, ώστε να βρεθούν αυτοί από πάνω, και τότε ξέρουμε όλοι τί θα κάνουν, έχουμε εύγλωττα παραδείγματα από την πρόσφατη ιστορία, ιδίως στη γειτονιά μας.
 
Ο σημερινός έλληνας πρέπει οπωσδήποτε να τους αγνοήσει παγερά όλους αυτούς, να στρέψει αλλού την προσοχή του και να ζητήσει επαναστατικές μεταρρυθμίσεις και καμπάνιες σαν αυτές που έκανε ο Οζάλ και συνεχίζει ο Ερδογάν, οι οποίες μετέτρεψαν την πάλαι ποτέ οπισθοδρομική και χρεωκοπημένη Τουρκία σε αξιοθαύμαστο παράδειγμα ανάπτυξης, που πλέον εξάγει ποιοτικά προϊόντα σε όλον τον κόσμο.
 
Τουλάχιστον ας καταφέρναμε να φέρουμε πίσω την ελληνική ναυτιλία, που τη διώξαμε όσο πιό μακριά γίνεται με την κακοδαιμονία μας, και δεν θα ήταν άσχημα...
 
Γεράσιμος Φουρλάνος  (www.fourlanos.com)
Your rating: None Average: 4.8 (21 votes)