ChatGPT, Reddit και Roblox: τι αλλάζει με την αυστηρότερη εποπτεία στην ΕΕ

Το ChatGPT, το Reddit και το Roblox περνούν στο αυστηρότερο επίπεδο εποπτείας που προβλέπει η ευρωπαϊκή Πράξη για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, γνωστή ως DSA. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε τους νέους χαρακτηρισμούς στις 31 Αυγούστου 2026. Για τους χρήστες στην Ελλάδα, η εξέλιξη αφορά κυρίως τη λογοδοσία των υπηρεσιών για κινδύνους που δημιουργούνται σε μεγάλη κλίμακα. Χρειάζεται όμως προσοχή: οι τρεις υπηρεσίες δεν εντάχθηκαν στην ίδια νομική κατηγορία. Επίσημη ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Ποια υπηρεσία χαρακτηρίστηκε τι

Ο επίσημος κατάλογος των χαρακτηρισμένων υπηρεσιών καταγράφει αυτή τη διάκριση. Το κριτήριο μεγέθους συνδέεται με τουλάχιστον 45 εκατομμύρια ενεργούς αποδέκτες κατά μέσο όρο τον μήνα στην ΕΕ. Ο χαρακτηρισμός αφορά τη συγκεκριμένη υπηρεσία και το αντίστοιχο καθεστώς υποχρεώσεων.

Ο χαρακτηρισμός δεν αποτελεί πρόστιμο ούτε διαπίστωση παράβασης. Η επιβολή κυρώσεων απαιτεί χωριστή διαδικασία ελέγχου και συγκεκριμένη απόφαση. Επομένως, τίτλοι που παρουσιάζουν την ανακοίνωση ως «τιμωρία» των τριών υπηρεσιών αποδίδουν διαφορετικό νόημα στο γεγονός. Πώς λειτουργεί η επιβολή του DSA.

Πότε αρχίζουν οι πρόσθετες υποχρεώσεις

Η προθεσμία είναι τέσσερις μήνες από την κοινοποίηση του χαρακτηρισμού στον αντίστοιχο πάροχο. Η κεντρική ανακοίνωση της Επιτροπής, όπως ενημερώθηκε στις 4 Σεπτεμβρίου 2026, τοποθετεί τη συμμόρφωση έως τον Ιανουάριο 2027. Η ημερομηνία του δελτίου Τύπου δεν αρκεί για να υπολογίσουμε αυθαίρετα μια συγκεκριμένη τελευταία ημέρα. Ανακοίνωση και χρονοδιάγραμμα συμμόρφωσης.

Αυτό αφορά τις πρόσθετες υποχρεώσεις των πολύ μεγάλων υπηρεσιών. Δεν σημαίνει ότι όλες οι υποχρεώσεις του DSA εμφανίζονται για πρώτη φορά το 2027: η γενική εφαρμογή του κανονισμού ξεκίνησε στις 17 Φεβρουαρίου 2024, με διαφορετικούς κανόνες ανά κατηγορία παρόχου. Ευρωπαϊκή Επιτροπή: εφαρμογή και εποπτεία.

Τι αλλάζει στην πράξη για τις εταιρείες

Οι πολύ μεγάλες υπηρεσίες οφείλουν να εντοπίζουν και να αντιμετωπίζουν συστημικούς κινδύνους: διάδοση παράνομου περιεχομένου, επιπτώσεις στα θεμελιώδη δικαιώματα, στην προστασία ανηλίκων, στη δημόσια ασφάλεια και στις εκλογικές διαδικασίες. Τα μέτρα πρέπει να ανταποκρίνονται στους κινδύνους της συγκεκριμένης υπηρεσίας και μπορεί να περιλαμβάνουν αλλαγές στον σχεδιασμό, στις συστάσεις περιεχομένου ή στους μηχανισμούς διαχείρισης αναφορών. Πρόσθετες υποχρεώσεις VLOP και VLOSE.

Με απλά λόγια, ο έλεγχος εξετάζει και το πώς λειτουργεί ένα σύστημα συνολικά. Ένα πρόβλημα που επαναλαμβάνεται επειδή ο σχεδιασμός ενισχύει συγκεκριμένους κινδύνους χρειάζεται οργανωμένη αντιμετώπιση. Αυτή είναι η πρακτική σημασία της εποπτείας των αλγοριθμικών συστημάτων, όπως την περιγράφει το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αλγοριθμικής Διαφάνειας.

Προβλέπονται επίσης ανεξάρτητοι έλεγχοι τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο. Η ύπαρξη ελέγχου δημιουργεί υποχρέωση τεκμηρίωσης της συμμόρφωσης· δεν αποτελεί προέγκριση κάθε λειτουργίας ή εγγύηση ότι κανένα περιστατικό δεν θα συμβεί. Επίσημη ενημέρωση για τους ανεξάρτητους ελέγχους.

Όταν χρησιμοποιούνται συστήματα συστάσεων, πρέπει να παρέχεται και επιλογή που δεν βασίζεται στην κατάρτιση προφίλ. Όταν προβάλλονται διαφημίσεις, ενεργοποιούνται οι αντίστοιχες υποχρεώσεις δημόσιου αρχείου διαφημίσεων. Οι απαιτήσεις αυτές εξετάζονται σε σχέση με τις λειτουργίες που πράγματι παρέχει κάθε υπηρεσία. Διαφάνεια, συστάσεις και διαφημίσεις.

Γιατί το ChatGPT χρειάζεται διαφορετική νομική ανάγνωση

Το ChatGPT καταγράφεται ως VLOSE. Ο χαρακτηρισμός αυτός δεν μετατρέπει αυτομάτως κάθε λειτουργία του σε διαδικτυακή πλατφόρμα. Ιδίως τα άρθρα 20 και 21 του DSA αφορούν συγκεκριμένες αποφάσεις παρόχων διαδικτυακών πλατφορμών. Δεν θεμελιώνουν από μόνα τους γενικό δικαίωμα «έφεσης» κατά οποιασδήποτε απάντησης chatbot. Η διάκριση προκύπτει από το πεδίο εφαρμογής των σχετικών διατάξεων του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/2065.

Για παράδειγμα, μια ανακριβής απάντηση σε ερώτηση διαφέρει από την απόφαση μιας πλατφόρμας να αφαιρέσει ανάρτηση χρήστη. Η ορθή νομική αντιμετώπιση αρχίζει από την αναγνώριση του προβλήματος: ακρίβεια πληροφορίας, επεξεργασία προσωπικών δεδομένων, περιορισμός λογαριασμού ή άλλη πράξη. Ο νέος χαρακτηρισμός δεν δικαιολογεί την υπόσχεση ότι όλες αυτές οι περιπτώσεις λύνονται με το ίδιο αίτημα.

Reddit και Roblox: τι ισχύει για τις προσφυγές χρηστών

Εσωτερική επανεξέταση από την πλατφόρμα

Το άρθρο 20 προβλέπει δωρεάν ηλεκτρονικό σύστημα καταγγελιών για τις αποφάσεις που καλύπτει, όπως αφαίρεση περιεχομένου ή περιορισμός λογαριασμού λόγω παρανομίας ή ασυμβατότητας με τους όρους χρήσης. Η πρόσβαση πρέπει να διατηρείται τουλάχιστον έξι μήνες από την ενημέρωση για την απόφαση. Η κρίση επί της καταγγελίας τελεί υπό την εποπτεία κατάλληλα καταρτισμένου προσωπικού και δεν βασίζεται αποκλειστικά σε αυτοματοποιημένα μέσα. DSA, άρθρο 20.

Πιστοποιημένη εξωδικαστική επίλυση

Για τις καλυπτόμενες διαφορές υπάρχει και η επιλογή πιστοποιημένου οργάνου εξωδικαστικής επίλυσης. Πριν υποβληθεί αίτημα, χρειάζεται έλεγχος της αρμοδιότητάς του, των υπηρεσιών και των γλωσσών που καλύπτει, καθώς και τυχόν χρέωσης. Δεν είναι όλα τα όργανα κατάλληλα για κάθε υπόθεση. Οι αποφάσεις τους δεν επιβάλλουν δεσμευτική επίλυση, ενώ η δικαστική προστασία παραμένει διαθέσιμη. Επίσημος κατάλογος και κανόνες εξωδικαστικής επίλυσης.

Υποθετικό παράδειγμα: αφαιρείται μια ανάρτηση και ο χρήστης θεωρεί ότι ο κανόνας εφαρμόστηκε λανθασμένα. Χρήσιμο αίτημα επανεξέτασης είναι εκείνο που παραθέτει την απόφαση, το συγκεκριμένο περιεχόμενο και τον λόγο διαφωνίας. Μια γενική διαμαρτυρία χωρίς αυτά τα στοιχεία δυσκολεύει την εξέταση.

Τι πρέπει να γνωρίζουν γονείς και ανήλικοι

Η προστασία ανηλίκων περιλαμβάνει την ιδιωτικότητα, την ασφάλεια και τους κινδύνους από τον σχεδιασμό των πλατφορμών. Οι κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής εξετάζουν, μεταξύ άλλων, ανεπιθύμητες επαφές, εκφοβισμό, επιβλαβείς συστάσεις και χαρακτηριστικά που ευνοούν την υπερβολική χρήση. Πρόκειται για πλαίσιο αξιολόγησης και αντιμετώπισης κινδύνων, όχι για διαπίστωση ότι το Roblox ή κάποια άλλη από τις τρεις υπηρεσίες παραβίασε ήδη κάθε σχετικό κανόνα. Κατευθυντήριες γραμμές για την προστασία ανηλίκων.

Ως πρακτικό βήμα, ο γονέας μπορεί να ελέγξει μαζί με το παιδί ποιος επικοινωνεί μαζί του, ποιες πληροφορίες είναι δημόσιες και πώς αναφέρεται ένα περιστατικό. Η ρυθμιστική εξέλιξη δεν υποκαθιστά αυτόν τον έλεγχο ούτε απαιτεί να περιμένει η οικογένεια μέχρι την προθεσμία συμμόρφωσης για να αναφέρει ένα πρόβλημα.

Πότε απευθυνόμαστε στην ΕΕΤΤ

Η ΕΕΤΤ διαθέτει διαδικασία καταγγελίας για ενδεχόμενες παραβάσεις του DSA, όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που αναφέρει για την Ελλάδα. Εξετάζει, για παράδειγμα, αν λειτουργούν οι προβλεπόμενοι μηχανισμοί αναφοράς και αν τηρούνται οι σχετικές υποχρεώσεις.

Η ίδια διευκρινίζει ότι δεν αποφασίζει αν ένα περιεχόμενο είναι παράνομο και δεν επιλύει την ατομική διαφωνία με απόφαση περιορισμού περιεχομένου ή λογαριασμού. Συνεπώς, η καταγγελία για ανύπαρκτο ή ανεπαρκές σύστημα επανεξέτασης διαφέρει από το αίτημα να κριθεί εκ νέου μια συγκεκριμένη ανάρτηση. ΕΕΤΤ: καταγγελίες για ενδιάμεσες ψηφιακές υπηρεσίες και όρια αρμοδιότητας.

Πέντε στοιχεία για ένα χρήσιμο αίτημα

Η ακόλουθη πρακτική λίστα βοηθά στην οργάνωση του φακέλου· δεν αποτελεί πρόσθετη νόμιμη προϋπόθεση προσφυγής:

1. Προσδιορίστε την πράξη: διαγραφή ανάρτησης, περιορισμός λογαριασμού, απόρριψη αναφοράς ή διαφορετικό περιστατικό.
2. Κρατήστε την απόφαση: ημερομηνία ενημέρωσης, αιτιολογία, σύνδεσμο και αριθμό αναφοράς, εφόσον υπάρχουν.
3. Εξηγήστε συγκεκριμένα τη διαφωνία: ποιο πραγματικό στοιχείο ή ποια εφαρμογή του κανόνα θεωρείτε εσφαλμένη.
4. Επιλέξτε κατάλληλη διαδικασία: επανεξέταση πλατφόρμας, πιστοποιημένο όργανο ή καταγγελία εποπτικής συμμόρφωσης, ανάλογα με το ζήτημα.
5. Περιορίστε τα συνημμένα στα αναγκαία: αποφύγετε άσχετα προσωπικά δεδομένα και διατηρήστε αντίγραφο όσων υποβάλλετε.

Η επίσημη επισκόπηση δικαιωμάτων των χρηστών συγκεντρώνει τις διαφορετικές δυνατότητες αναφοράς, αμφισβήτησης και δικαστικής προστασίας.

Συχνές ερωτήσεις

Ο χαρακτηρισμός σημαίνει ότι οι υπηρεσίες κρίθηκαν παράνομες;

Όχι. Πρόκειται για υπαγωγή σε κατηγορία αυξημένων υποχρεώσεων. Η διαπίστωση παράβασης και η κύρωση απαιτούν χωριστή διαδικασία.

Πρέπει να περιμένω το 2027 για να αμφισβητήσω έναν περιορισμό;

Δεν προκύπτει τέτοια γενική αναμονή. Εξετάζονται οι ήδη εφαρμοζόμενοι κανόνες, η υπηρεσία και η συγκεκριμένη απόφαση. Μην αφήνετε να περάσει μια γνωστοποιημένη προθεσμία.

Η επιτυχία της προσφυγής είναι εγγυημένη;

Όχι. Το αποτέλεσμα εξαρτάται από τα περιστατικά, τους εφαρμοστέους κανόνες και την αρμοδιότητα της διαδικασίας. Η δυνατότητα προσφυγής δεν προδικάζει αποκατάσταση περιεχομένου ή λογαριασμού.

Το άρθρο συντάχθηκε με υποβοήθηση τεχνητής νοημοσύνης και διασταύρωση των επίσημων πηγών που παρατίθενται. Παρέχει γενική νομική ενημέρωση και δεν υποκαθιστά την αξιολόγηση συγκεκριμένης υπόθεσης. Έλεγχος πηγών: 9 Σεπτεμβρίου 2026.